In de Media

‘Nieuwe Visie’
december 2005
Dit artikel is geschreven door Hanneke de Vries en is in december 2005 gepubliceerd in ‘Nieuwe Visie’, vakblad voor Psychosociale begeleiding van het ‘Gilde van Simontontherapeuten’.

HOLISTIC PULSING
De kracht van zachtheid: wiegend in beweging

Een uitnodiging om voor Nieuwe Visie een artikel over Holistic Pulsing te schrijven: wat een prachtige kans de Simonton therapeuten te kunnen informeren over deze behandelwijze. Immers: onze ervaring is dat Holistic Pulsing de Simontontherapie kan ondersteunen en aanvullen. Te meer daar wij -als Holistic Pulser én Holistic Pulsing docent- de afgelopen tien jaar steeds meer onder de indruk zijn geraakt van de vele mogelijkheden, die deze behandelwijze biedt, grijpen wij deze kans graag aan

Holistic Pulsing is een respectvolle, zachte behandelwijze, waarbij het lichaam in een stroom van wiegende, rollende en strekkende bewegingen wordt gebracht.
Als beweging is Holistic Pulsing (HP) oeroud: gewiegd worden, dát wat een moeder of verzorger met een baby doet. En wiegen werkt direct ontspannend, troostend, koesterend en geeft een gevoel van veiligheid en geborgenheid. Als methodeis Holistic Pulsing nog vrij jong: ontwikkeld eind jaren ’80 in Nieuw Zeeland en begin jaren ’90 geïntroduceerd in Nederland.

Wat heeft Holistic Pulsing (HP) te bieden aan iemand met kanker?
Om hierop een antwoord te kunnen geven is het goed om wat aspecten van HP nader te bekijken. Een Simontontherapeut, die soms ook ervaringsdeskundige is, weet wat er met mensen kan gebeuren als de diagnose ‘kanker’ gesteld wordt. Naast alle emoties die er loskomen -of juist niet- kan er een gevoel van wantrouwen naar het eigen lichaam optreden, zelfs een gevoel van ‘in de steek gelaten worden’.De soms diep ingrijpende behandelingen die volgen op de diagnose, zoals amputatie, chemokuren en bestralingen zijn een aanslag op het lichaam.Gevoelens van verdriet, woede, machteloosheid en soms zelfs afkeer kunnen zich toespitsen op dat deel van het lichaam, waar de kanker zich manifesteert.

Wat kan Holistic Pulsing in dit proces betekenen?
Bij een HP behandeling word je direct in contact met het lichaam gebracht. Je ligt met makkelijke kleren aan liefst op een massagetafel. Er wordt de nodige
aandacht besteed aan het comfort: Hoe lig je, heb je misschien ergens een

kussentje nodig, zijn er plekken in je lichaam waar op dit moment je aandacht
naartoe gaat? Door deze vragen richt je de aandacht al op het lichaam. Dan maakt de pulser contact door de handen zacht en behoedzaam aan weerszijden van het bekken te plaatsen. De pulser stemt zich af op het eigen, specifieke ritme van degene die gepulst wordt, de pulsee. Het lichaam wordt nu op een speelse, natuurlijke wijze in beweging gebracht, wat lijkt op zachtjes schudden of wiegen. De pulsen stromen vanaf de eerste aanraking als golfjes door het gehele lichaam.

En daar ligt de essentie van Holistic Pulsing: het gehele lichaam wordt uitgenodigd om mee te gaan in deze stroom van wiegende, rollende en strekkende bewegingen. Dus ook de gekwetste delen van het lichaam worden op een zachte, liefdevolle manier bij de bewegingen betrokken. Door de stroming, die op gang wordt gebracht door het pulsen, kun je je ervan bewust gaan worden dat je een geheel bent. En dat geheel kan bestaan uit gezonde en zieke of gekwetste delen. Door het voortdurende wiegen en de diepe ontspanning die dit teweegbrengt, kun je je steeds meer bewust worden van de lichaamsdelen die prettig en stromend voelen én de plekken die je het liefst zou willen negeren of vergeten. Je kunt die plekken vergelijken met een gekwetst kind dat aandacht vraagt. Negeer je dat, dan blijft het kind de aandacht vragen. Geef je het aandacht, dan voelt het zich gehoord, gezien en erkend in de pijn.

Een cliënte, die werd gepulst na een borstamputatie omschreef haar gevoel als volgt: Het is alsof de gezonde delen van mijn lijf het zieke deel troostend en ondersteunend uitnodigen mee te gaan in de beweging: kom er maar bij. En het voelt goed dat mijn lichaam, dat zoveel ‘hards’ heeft ondergaan, nu zachtheid ontvangt. Mede door vragen van de pulser word je als pulsee uitgenodigd om met je aandacht naar die plekken toe te gaan. Voorbeelden van deze vragen zijn: wat voel je, waar voel je het, wil je er even bij blijven, wil je liever naar een andere plek, wil je er iets over zeggen? Essentieel is, dat de pulsee zelf kan kiezen naar welke plekken de aandacht gaat.

De basisprincipes van Holistic Pulsing:Ontspanning
Doordat de pulsee voortdurend op een afgestemde wijze in beweging wordt gehouden, treedt al snel een diepe vorm van ontspanning in. Zijn of haar aandacht kan zich daardoor naar binnen richten. Hierdoor komt de gepulste in contact met zichzelf. Vanuit dit ontspannen contact kan er een vorm ontstaan van

Bewustwording
Met welke delen van het lichaam maak ik contact, hoe is dat contact? Met welke delen maak ik geen of moeilijker contact? En hoe is dat? Vind ik deze pulsbeweging aangenaam, is dit wat ik wil voelen? Deze bewustwording helpt om

Weer in je eigen kracht te komen
Wat wil ik? Waar heb ik behoefte aan en durf ik daar om te vragen? Kan ik voelen waar mijn grenzen zijn en geef ik die ook aan? Neem ik mijn eigen verantwoordelijkheid hierin?

Deze drie fases kunnen zich als een golfbeweging een aantal malen herhalen in één sessie, afhankelijk van wat zich aandient. Naarmate de sessie voortduurt, kan de ontspanning zo diep worden dat de pulsee dit als een gevoel van verstilling ervaart. Deze vorm van ontspanning wordt ook wel omschreven als een meditatieve of ‘zijnstoestand’, die als zeer helend kan worden ervaren.

Houding en verantwoordelijk van de pulser.
Van de pulser mag allereerst worden verwacht dat hij of zij de techniek van het pulsen beheerst. In principe kan iedereen leren pulsen, maar HP is veel meer dan het kunnen toepassen van een techniek. De ontwikkeling in afstemming en fijngevoeligheid en het één worden met de filosofie is een proces dat nooit stopt.  HP kan gevoeld worden als een dans voor twee: de pulser start de beweging, stemt af op het eigen ritme van de pulsee en neemt vervolgens dit ritme weer mee naar het eigen lichaam. De pulser heeft een uitnodigende en begeleidende taak en kan de pulsee ondersteunen bij het leren luisteren naar de signalen van zijn of haar lichaam. De pulser reikt geen oplossingen aan, maar door het diepe contact dat de pulsee met zichzelf krijgt, ontstaat er ruimte om hem of haar met de eigen antwoorden te laten komen, waardoor het eigen helende vermogen wordt geactiveerd.

Ritme, water en zachtheid
Door het lichaam van de gepulste ritmisch in beweging te brengen, krijgt hij of zij het gevoel gewiegd te worden. Dit gevoel wordt ook wel ervaren als drijven op een luchtbed op het water.De associatie met water is niet toevallig: tussen de zeventig en tachtig procent van het lichaam bestaat uit water. Door de ritmische bewegingen gaan alle vloeistoffen in het lichaam stromen en waar stroming is, is leven. Voedingsstoffen worden aangevoerd, afvalstoffen afgevoerd. Spanningen en gekwetste of zelfs geamputeerde lichaamsdelen kunnen worden gezien als dammetjes in onze stroomsysteem: de stroom stagneert. Door de variëteit aan pulsen worden de delen uitgenodigd mee te bewegen met de stroom en het lichaam kan weer als een geheel worden ervaren. Heel belangrijk is, dat een pulsingsessie fysiek nergens pijnlijk mag zijn. Door het respecteren van de persoonlijke grenzen en de zachtheid van de aanraking ontstaat het gevoel van veiligheid en geborgenheid. Er wordt niet geforceerd, slechts uitgenodigd.

Toepassingsmogelijkheden
Uit het voorafgaande zal duidelijk zijn, dat een Holistic Pulsingsessie op vrijwel iedereen toegepast kan worden.
Om voorbeelden te noemen:

De oorsprong van Holistic Pulsing
In de jaren ’50 werkte in Amerika een arts, Dr. Träger, met circusartiesten en dan voornamelijk trapezewerkers. Hij ontdekte, dat ritmisch schudden van de verkrampte lichaamsdelen vaak efficiënter werkte dan gericht masseren van de spieren en bindweefsel. Deze methode bestaat nog steeds en is bekend als “Trägering”. In Engeland voegde Curtis Turchin er elementen van Reichiaans lichaamswerk aan toe. Hij ontdekte dat naast spierspanningen ook psychische spanningen die zich in het lichaam hadden vastgezet, door het schudden los konden komen. Hij noemde dit ‘pulsing’. De Israëlische Tovi Browning raakte tijdens haar studie naturopathie en osteopathie zo onder de indruk van de behandelmethode van Turchin, dat ze een eigen meer holistische versie uitwerkte tot een complete methode.Ze beschreef de achterliggende filosofie in het boek: ‘Holistic Pulsing, Gentle Miracles’. Dit boek is ook in een Nederlandse vertaling uitgekomen onder de titel ‘Holistic Pulsing’. Onlangs is haar tweede boek in Israël uitgebracht: ‘Holistic Pulsing, The Power of Softness’.

In dit artikel hebt u zicht gekregen op de vele toepassingsmogelijkheden die Holistic Pulsing te bieden heeft. Onze ervaring leert dat het zelf voelen van Holistic Pulsing méér informatie geeft dan duizend woorden. Al na 10 minuten gepulst te worden, gaat u zelf de innerlijke stroom voelen die in gang wordt gezet.


 

‘Reflexzone’
maart 2004
Dit artikel is geschreven door Jarieke Kattenberg (journalist)
en is gepubliceerd in het VNRTblad ‘Reflexzone’
HOLISTIC PULSING: ‘luisteren naar de boodschappen van het lichaam’

Mensen hebben het verleerd naar hun eigen lichaam te luisteren. Soms kan spanning jarenlang aanwezig zijn, zonder gevoeld te worden. Door Holistic Pulsing kunnen mensen hun lichaamstaal weer leren verstaan.

Holistic Pulsing is een zachte behandelwijze, waarbij het lichaam door verschillende pulsen op een natuurlijke manier in beweging wordt gebracht. In de ontspannen sfeer die ontstaat kan de pulsee (degene die gepulst wordt) luisteren naar de reactie die het lichaam geeft. Plaatsen waar de pulsen geen doorgang hebben, kunnen worden opgemerkt. De pulsee wordt uitgenodigd om deze geconcentreerde spanning op een steeds dieper niveau los te laten. “Holistic Pulsing is een behandelwijze die niet klachtgericht werkt”, legt Yvonne Raaijmakers, geregistreerd lichaamsgericht therapeut, uit.”Het helpt bij het ontdékken van wat zich in het lichaam afspeelt. Het klinkt tegenstrijdig, maar juist door te óntspannen, wordt de pulsee zich bewust van de plaatsen waar in het lichaam nog wél spanning aanwezig is”.

Het ontstaan van spanning

In veel situaties hebben mensen de neiging de taal van het lichaam niet te herkennen. Hierdoor kunnen allerlei soorten spanningen en zelfs pijn ontstaan, bijvoorbeeld door een verkeerde lichaamshouding. Wanneer iemand achter de computer geen acht slaat op de tintelingen in zijn arm, kan dit leiden tot langdurig pijn in de vorm van een muisarm. Geestelijke en emotionele problemen kunnen eveneens een weerslag hebben op het lichaam. Het ‘ergens niet uit komen’ of ‘een last op de schouders voelen drukken’ kunnen het effect zijn van reeds lang gepasseerde situaties. Yvonne: “In de kindertijd kan bepaalde spierspanning dienen als beschermingsmechanisme. Een kind kan deze spanning onbewust nodig hebben, op het moment dat het niet krijgt wat het nodig heeft. Bijvoorbeeld bij gebrek aan zorg of vertrouwen. Het kind kan hier zo aan wennen, dat het, ook wanneer de situatie dat niet meer oproept, de spanning handhaaft. Dit is dan geen keuze meer, maar een gewoonte. Op die manier blijven gebeurtenissen van vroeger van invloed op het huidige leven”.

Bewustwording De reguliere zorg richt zich meestentijds op het verhelpen van pijn, klachten en spanningen. Er wordt daarbij vooral gekeken naar de klacht waar de patiënt de aandacht voor vraagt. De meeste mensen willen zo snel mogelijk van hun pijn af.

Dit vraagt om een symptomatische, klachtgerichte werkwijze. Soms is dit de juiste aanpak. In andere gevallen is niet alleen de klacht zelf, maar ook het verhaal áchter de klacht de aandacht waard. Yvonne schetst het volgende beeld: opgetrokken, gespannen schouders kun je proberen omlaag te duwen of los te wrikken. De kans is groot dat de schouders een tegenreactie geven en nog meer verkrampen. Holistic Pulsing biedt, met behulp van het pulsen, ruimte aan het bewust worden van deze spanning. Je hebt de keúze iets met de pijn te doen; vasthouden of vrijwillig loslaten. Je kunt niets overwinnen, waarvan je zegt dat het er niet is. De eerste stap in het loslatingproces is de bewustwording.

Acceptatie
Wanneer iemand spanning wil loslaten, is er meer dan alleen bewustwording nodig. Het is van groot belang, alvorens los te laten, contact te maken met de spanning én deze te accepteren. Dit is de tweede stap in het loslatingsproces die, met respect voor de blokkades in het lichaam, gezet mag worden. Mensen zijn geneigd zichzelf te veroordelen, pijn en spanning te negeren en kwetsbaarheid weg te stoppen. Ons lichaam heeft een feilloos geheugen en ’t kan niet liegen. Holistic Pulsing leert dat juist het accepteren van kwetsbaarheid, mensen de mogelijkheid biedt zichzelf te worden. “Juist daar waar mensen over grenzen heengaan, ontstaan ziektes. Door niets te dwingen of te forceren, kan er meer worden bereikt”, vertelt Yvonne Raaijmakers. De gedachte achter Holistic Pulsing is dat lichaam, ziel en geest met elkaar verweven zijn. Door een lichaam te pulsen, te wiegen, te schommelen, wordt de héle mens gestimuleerd.

Eigen kracht ontdekken
Weinig mensen worden vanuit hun opvoeding aangemoedigd om de volle verantwoording te nemen voor hun eigen leven, lichaam en gezondheid. Hierdoor ontstaat al vroeg de misvatting dat de ander beter weet wat goed voor je is dan jij zelf. Dit kan leiden tot het verzoek aan menig behandelaar: “Maak me beter!” Bij een pulssessie gaan we er vanuit dat niet de pulser de antwoorden heeft. Het gaat om de ervaringen van de pulsee.

Vanaf het begin wordt de pulsee verzocht zelf de verantwoordelijkheid te nemen. Hij leert naar zichzelf luisteren en daar ook gehoor aan geven. De vrijheid om eigen keuzes te maken, brengt de pulsee dichter bij wie hij is

en zodoende komt deze meer in eígen kracht te staan. Tijdens een sessie berust de verhouding tussen de pulser en de pulsee dan ook op gelijkwaardigheid.

Rol van de pulser

Wat is dan de rol van de pulser tijdens de behandeling? De pulser helpt de pulsee de boodschap van het lichaam te ontdekken. Dit gebeurt door het aanbieden van verschillende pulsen en het stellen van vragen. ‘Waar voel je deze puls, hoe voelt het, wil je hier met je aandacht bij blijven, wil je vertellen wat er gebeurt?’ Het is belangrijk dat de pulsee genoeg ruimte krijgt om te voélen wat er gebeurt. De pulser neemt waar, voelt en luistert zonder goed- of afkeuring. Kortom de pulser stelt zich open voor de ervaring van de pulsee. Yvonne: “Uiteindelijk leer je als pulser je hele lichaam in het pulsen te geven. Daarbij stem je steeds fijngevoeliger af op de ander”.

De behandeling

Het lichaam bestaat voor ongeveer 80% uit water. Water heeft het vermogen om overal in het lichaam zijn weg te vinden. Tijdens een sessie worden door de stromende en golvende bewegingen de vloeistoffen in het lichaam in beweging gebracht. Hierdoor worden alle lagen in het lichaam geraakt en tot een harmonisch geheel geïntegreerd. Tevens stimuleert het pulsen de doorstroming van de lichaamsvochten en bevordert het de afvoer van afvalstoffen.

Er zijn voor een pulser meer dan honderd basistechnieken, waaruit in afstemming op de pulsee, gekozen kan worden. De pulsee kan in drie verschillende houdingen op de behandeltafel liggen: op de buik, op de rug of op de zij. Het is gebruikelijk te beginnen met het puslen via de hoofdstroom: grote pulsen die door het hele lichaam gaan. Daarna worden, met kleine pulsen via de zijstromen, de ledematen en gewrichten bereikt. De pulser is per behandeling niet gebonden aan een vast stramien. Een mogelijke volgorde volgt hieronder.

De pulser begint met het onderlichaam:

Daarna volgt vanaf het bekken het bovenlichaam:

Toepassingsmogelijkheden

Waar en hoe de pulsen gevoeld worden, is persoonlijk, verschilt per sessie en per moment. Omdat de spanningen zowel lichamelijk, emotioneel als mentaal kunnen zijn, zijn de uitwerkingen van een behandeling eveneens divers. “De een voelt zich ontspannen, terwijl een ander een flinke huilbui krijgt. Voor iedereen geldt, is dat ze in het ‘nu’ zijn gebracht, zonder verleden of toekomst. Na de behandeling wordt nauwelijks gesproken. De pulsee is zodanig bij zichzelf gekomen, dat hij verstild raakt.

De toepassingsmogelijkheden van een behandeling zijn uiteenlopend. Zowel bij stress, een burn-out, zwangerschap, persoonlijke verdieping of na een operatie, kan het helpen jezelf te vertrouwen en te begrijpen. Natuurlijk is het ook heerlijk om puur van een sessie te genieten”. Holistic Pulsing is een op zichzelf staande behandeling, maar de basispulsen kunnen volgens Yvonne ook gebruikt ter introductie op, of ter afsluiting van een therapie of andere behandeling gegeven worden. Bijvoorbeeld bij fysiotherapie, acupunctuur, reflexzonetherapie, psychotherapie en massages. Het pulsen kan bij een zware sessie gebruikt worden om opgedane ervaring te integreren in het hier en nu. Ook kan het de cliënt voorafgaand aan een behandeling helpen te ontspannen en is deze ontvankelijker voor de hetgeen daarna geboden wordt. Op die manier werkt een masseur of therapeut niet meer áán mensen, maar mét mensen.

De geschiedenis van Holistic Pulsing
In de jaren vijftig ontdekte Dr. Milton Trager dat krampen in de spieren kunnen verminderen door het lichaam zachtjes heen en weer te schudden. Hij merkte dat dit schudden soms meer effect had dan gericht masseren. Dit inzicht werd overgenomen door reichiaans therapeut Curtis Turchin uit Londen. Deze ging er vanuit dat pijnlijke emoties onbewust opgeslagen worden in spieren en organen, waardoor verkrampingen ontstaan. Turchin vulde Tragers werkwijze aan met enkele reichiaanse aspecten en noemde het resultaat ‘Pulsing’. Vervolgens gaf hij hierin trainingen. De Pulsing training werd gevolgd door Tovi Browning, gediplomeerd osteopate en naturopate, opgeleid aan het British College of Naturopathy and Ostheopathy.

Browning raakte door het pulsen geboeid. Haar eigen ideeën hierover nam ze in 1980 mee naar Nieuw Zeeland, waar ze deze uitwerkte. Browning kwam tot het inzicht dat wanneer je pulst, dit altijd invloed heeft op de héle mens. Zij introduceerde haar holistische visie in het boek ‘Holistic Pulsing, Gentle Miracles’. De methode is inmiddels bekend in onder meer Australië, Israël, Duitsland, België en sinds twaalf jaar in Nederland.

Cursus Holistic Pulsing
De cursussen zijn vooral praktisch gericht en duren twee maal twee dagen. Er wordt aandacht besteed aan het juist uitvoeren van de techniek, de afstemming op het speciale ritme, een ontspannen pulshouding en het (h)erkennen van de eigen grenzen. Steeds meer deelnemers volgen na de basiscursus ook een vervolgcursus. Het gehele traject bestaat uit vier modules die afgesloten kunnen worden met een diploma. Het traject kan in twee jaar doorlopen worden, maar het staat iedereen vrij in eigen tempo de niveaus te volgen. Sinds 2003 worden er ook cursussen gegeven voor therapeuten. Beroepsverenigingen accepteren deze steeds vaker als bijscholing.